Zabytki w regionie

Historia nie była łaskawa dla zabytkowej substancji Gołdapi. Ostatnia wojna przyniosła miastu prawie całkowitą zagładę. Najcenniejsza, śródmiejska zabudowa, uległa zniszczeniu. To, co zostało stanowi jedynie ślad architektury, która charakteryzowała miasto w czasach minionych. Te skromne pozostałości utrzymywane są w przyzwoitej kondycji.

 

Dwadzieścia sześć kilometrów na zachód od Gołdapi, na skraju Rysiego Bagna, skraju Lasów Skaliskich, w Rapie koło Żabina, niejednego przybysza zaskakuje niezwykła budowla.

Jest to najprawdziwsza piramida - wybudowany w 1811 roku rodzinny grobowiec junkierskiej rodziny Farenheidów. Jest to miejsce magiczne, jeden z najciekawszych zakątków ,,Polski nieznanej". Zbudowana została na planie kwadratu o boku 10 m i zwieńczona piramidalnie. Ogólna wysokość - 15,9 m. Zewnętrzne ściany mają nachylenie około 700. Wewnętrzna ich powierzchnia, tworząca ściany komory grobowej, nachylona jest, podobnie jak w piramidzie Cheopsa, pod kątem 51052'.

Swoiste mauzoleum kryje w swoim wnętrzu szczątki zmarłych. Zwłoki uległy samoistnie zabalsamowaniu, co przypisuje się własnościom piramid i odpowiednio zaprojektowanego grobowca. Faktem jest, że choć umieszczono go na bagnistym terenie, w jego wnętrzu trudno natrafić na insekty. Według niektórych radiestetów, w miejscu budowy grobowca krzyżują się ważne linie promieniowania geomagnetycznego, dochodzące m.in. do angielskiego Stonehenge.

Pośród kilku istniejących w Polsce podobnych budowli piramida w Rapie jest najbardziej znaną i jednocześnie największą.

Z mostami w Stańczykach jest po trosze tak, jak z greckim Partenonem, bowiem w tych dwóch przypadkach architekci trzymali się żelaznych reguł, jednakowoż do pewnych granic. Gdyż zależało im również na elegancji obu budowli. A wiadomo, elegancja to w jakiejś mierze intuicja...

 

Jak wiemy narożne kolumny Partenonu są nieco węższe od pozostałych, by nie czyniły złudzenia optycznego, ukazującego je jako grubsze. Podobnie jest z tak zwanym stylobatem, czyli płaską powierzchnią bezpośrednio pod kolumnami - w Partenonie jest nieco wypukły, by nie sprawiał wrażenia wklęsłego. A więc nie tylko względy praktyczne, ale i estetyczne. Z takich też powodów włoscy architekci nieco przekroczyli fizyczne reguły projektując mosty w Stańczykach - dokonali intuicyjnych poprawek, by budowle dawały wrażenie lekkości. I rzeczywiście obie wyglądają na lekkie i wysmukłe mimo 36,5 metrów wysokości ponad dosyć wartki nurt rzeczki Błędzianki (ich długość sięga 250 metrów).

Mowa była o Grecji, ale zdobienia włoscy projektanci mostów zapożyczyli od rzymskich akweduktów (stąd nazwa Akwedukty Północy). Choć woda zaczęła je drążyć dopiero po latach, gdyż mosty zaczęły się starzeć, jako obiekty nieużywane, tym bardziej, że po drugiej wojnie światowej żaden pociąg już po nich nie jeździł. Dotyczy to konkretnie jednego z nich, bo tylko mostem północnym do jesieni 1944 roku kursował pociąg. Jeździł wtedy z Gołdapi do Żytkiejm, Gumbina (dziś Gusiew w obwodzie kaliningradzkim FR) a nawet Królewca. Po południowym moście, który wybudowano w latach 1923 -1926, pociąg nigdy nie przejechał. Warto przy okazji przypomnieć, że Gołdap od 1899 roku należała do najważniejszych węzłów kolejowych w Prusach wschodnich, gdyż pociągi odchodziły wtedy od miasta w pięciu kierunkach. Dziś czynnym fragmentem tej trakcji jest odcinek prowadzący m.in. przez Tokariewkę w obwodzie kaliningradzkim FR.

Aktualnie mosty są prywatną własnością, jeden z nich został wyremontowany, zaś zwiedzanie jest płatne. W 2006 roku latem kręcono tu niektóre sceny do filmu "Ryś" ze Stanisławem Tymem w roli głównej. Na tle tych obiektów realizowano reklamę telewizyjną popularnych ciasteczek.

 

Informacja praktyczna:

- telefony do właściciela mostów: 607 875 307 oraz 661 833 474,
- telefon do organizatora skoków na bungie: 513 164 482.

Konkatedra w Gołdapi

Kościół pod wezwaniem N.M.P. Matki kościoła, zbudowany w stylu późnogotyckim w 1560 r. z emporą i kruchtą południową z 1706 r. oraz zakrystią z 1717 r. Do 1945 r. był to kościół ewangelicki, w 1944 r. poważnie zniszczony, odbudowany dopiero w latach 80-tych. Po ukończeniu odbudowy w 1992 r. ustanowiony konkatedrą.

Kościół św. Leona w Gołdapi

Kościół wybudowany w roku 1894 w stylu neogotyckim. Posiada trzy drewniane ołtarze, ambonę z baldachimem oraz organy z XX w. Jest to jedyny niezniszczony przez wojnę kościół w Gołdapi.
Kościół św. Leona i św. Bonifacego - kościół wybudowany w roku 1894 w stylu neogotyckim. Jego budowę rozpoczęto w 1891 roku. Jest jednym z ważniejszych zabytków Gołdapi. Kościół ten ma trzy drewniane ołtarze. W kościele znajduje się także ambona z baldachimem. Okna prezbiterium oraz głównego korpusu ozdabiają witraże. Kościół posiada organy z XX wieku. Kościół ten był po wojnie jedynym nie zniszczonym kościołem w Gołdapi.

Mieszkańcy Gołdapi w przeważającej części byli wyznania ewangelickiego. Ludnością katolicką opiekowali się Jezuici z Tylży, którzy od roku 1700 regularnie odprawiali tu nabożeństwa. W latach 1799-1806 był w Gołdapi kapelan wojskowy ze względu na stacjonujących tu żołnierzy polskich z Poznania. W czasie wojen napoleońskich katolicy gołdapscy znacznie się rozproszyli, jednak do pozostałej grupy katolików od czasu do czasu przybywali różni kapłani z posługą religijną. Od roku 1884 kapelan wojskowy z Wystruci znów odprawiał tu Mszę św. w ustalonych terminach. Dnia 16 sierpnia 1894 roku została tu utworzona katolicka placówka duszpasterska ze stałym kapelanem. Tego samego roku, 9 września, został poświęcony nowo zbudowany kościół, konsekrowany 25 czerwca 1895 roku przez Ks. Biskupa Andrzeja Thiela.

Źródło: Strona Parafii

Wzniesiona w 1905 r. przez gdańską firmę „A.W. Muller” jako element sieci wodociągowej. Po gruntownym remoncie stanowi jedną z atrakcji turystycznych Gołdapi. Wieża posiada dwa nowoczesne tarasy widokowe. Można z nich podziwiać panoramę miasta oraz otaczające je lasy. Na wieży znajduję się kawiarenka.

Informacje praktyczne

Wstęp do wieży jest płatny i kosztuje odpowiednio:

  • 5 zł dla mieszkańców Powiatu Gołdapskiego (po okazaniu dowodu tożsamości)
  • 10 zł bilet normalny
  • 5 zł bilet ulgowy (uczniowie i studenci).

Istnieje możliwość wykupienia także tańszych biletów grupowych. Przy wieży znajduje się parking bezpłatny zarówno dla autobusów i dla samochodów osobowych. Korzystanie z lunet nie podlega dodatkowym opłatom.

Cmentarz powstał około 1915 r. w czasie I wojny światowej. Wyznaczony na planie prostokąta, położony przy ulicy Suwalskiej.

Pochowano na nim około 150 żołnierzy niemieckich i ponad 400 rosyjskich poległych w latach 1914-1920.

Pamiątkowy głaz ku pamięci gołdapskich żydów zamordowanych przez nazistów w latach 1933 - 1945 odsłonięty został w 1998 r. Obelisk wzniesiona na miejscu synagogi spalonej w czasie Nocy Kryształowej z 9 na 10 listopada 1938 r. Gołdapska synagoga istniała od 1823 r.

Źródło zdjęcia: http://www.sztetl.org.pl/pl/article/goldap/11,synagogi-domy-modlitwy-i-inne/10109,synagoga-w-goldapi-ul-szkolna-/

Cmentarz z początku XIX w. Pogrzebano tutaj około 70 osób. Najstarsza macewa z 1860 r. najmłodsza – z 1907 r. Zdewastowany w czasie II wojny światowej. W 1989 r. kirkut uporządkowano, a w 2001 r. został odnowiony przez samorządy Gołdapi i partnerskiego miasta Givat Shumel oraz Fundację Rodziny Nissenbaumów.

Mieści się w zabytkowych budynkach pokoszarowych. Jego powstanie jest efektem wieloletniego kolekcjonowania przez św. pam. Mieczysława Ratasiewicza, gołdapianina, różnego rodzaju przedmiotów i pamiątek związanych z ziemią gołdapską. W muzeum znajdują się wystawy stałe, ekspozycje czasowe oraz odbywają się lekcje muzealne. Organizowane są imprezy promujące region.

Położona jest w lesie Kumiecie w Gołdapi. Prawdopodobnie tutaj znajdował się także ośrodek badawczy prowadzący badania nad silnikiem pocisków V-2 oraz eksperymentalna hamownia silników odrzutowych.

Przeczytaj: więcej o tajemnicach Lasu Kumiecie

Kościół p.w. św. Andrzeja Boboli i Apostołów Piotra i Pawła. Pierwotnie kościół ewangelicki, po wojnie rzymskokatolicki. Pierwszy kościół został wzniesiony z drewna w 1620 r. Obecny, w stylu neogotyckim, pochodzi z 1903 r. w XVII i XVIII w. odprawiano tu nabożeństwa w trzech językach: niemieckim, litewskim i polskim, zaś trójjęzyczne kazania przetrwały aż do XX wieku.

Fot. Wiki Commons

Kaplica rodziny Steinerów z kryptą grobową z około 1860 r. ukryta pośród cmentarza ewangelickiego. Grobowiec swoim kształtem przypomina sześcian. Ściany zdobią freski z motywami starogermańskimi. Przed budowlą zachowały się słupy branne, gdzie na jednym z nich wyryto serce i datę „1863”.

Unikatowy zabytek z II połowy XIX wieku. Początkowo mieściła się tu kaplica baptystów. Ukraińscy grekokatolicy w Baniach Mazurskich i okolicznych wsiach pojawili się w 1947 roku w ramach akcji „ Wisła”.

Fot. http://www.polskaniezwykla.pl/web/place/gallery,1,15704.html

Jest to dawny kościół zbudowany w latach 1566-1574. Kościół zniszczony w czasie II wojny światowej. Odbudowany został w latach 70-tych już jako katolicki p.w. św. Antoniego Padewskiego. Wnętrze świątyni jest w stylu renesansowym.

 

Wybudowany w 1672 roku. Na uwagę zasługują zabytkowy ołtarz barokowa ambona oraz wspaniałe zabytkowe organy. Ciekawostką świątyni jest wieża kościelna oraz podziemia, w których znajduję się grób fundatora kościoła Christiana Wilhelma von Lau.

Fot. http://www.polskaniezwykla.pl/web/place/4617,zabin-kosciol-narodzenia-nmp-(xvii-xviii-w-).html

Głazy narzutowe upamiętniające cesarskie polowania na jelenie w Puszczy Rominckiej. W miejscach ustrzelenia wyjątkowych okazów cesarz kazał stawiać głaz z odpowiednią inskrypcją, mówiącą o dacie polowania oraz o wielkości upolowanej zwierzyny. Po obu stronach granicy znajdują się ich 14. Polska część puszczy skrywa 8 głazów cesarza Wilhelma II.

Puszcza Romincka na przełomie XIX i XX w. była rewirem łowieckim cesarza Wilhelma II. Cesarz wybudował w Cesarskich Romintach drewniany dworek myśliwski w stylu norweskim (aktualnie znajduje się on w parku miejskim w Królewcu, dokąd został przeniesiony w częściach).

Prawie każdego roku w końcu września lub na początku października, w czasie rykowiska, cesarz zjawiał się w Kaiserich Rominten, by oddać się zajęciu myśliwskiemu. Polował na jelenie rominckie, które były sławne w całej Europie.

Na cesarskich polowaniach gościła arystokracja z całej Europy. Miejsca, w których cesarz ustrzelił najlepsze, kapitalne jelenie upamiętniano głazami (Hirsh gedenk steine) z odpowiednimi napisami. Zachowało się ich czternaście (i jeden sprzed pobytu cesarza), w tym po polskiej stronie osiem. W polskiej części puszczy znajdują się one w następujących miejscach: w rezerwacie "Boczki" (Kamień Paszy), na granicy oddziałów 202-283 (z liśćmi dębu), nad dopływem Czerwonej Strugi (dwustronny), przy Drodze Rominckiej (mały), na płn. od Wilczej Góry (pod dębami), na "wyspie" wśród łąk, (bez napisu), na wschód od Błąkał, nad rzeczką (w błocie), na zachód od Hajnówka (bez napisu).

W rosyjskiej części puszczy znajduje się siedem głazów pamiątkowych.

 

Mapa dostępna pod adresem www.atrakcje.goldap.info
Wykonanie: Zbigniew Makarewicz - Rowerowa Gołdap

Znajdź nocleg w promocji w okolicach Gołdapi! Booking.com
Do góry
});